cPanel Yedek Alma Nasıl Yapılır? Tam Yedek, Kısmi Yedek ve Geri Yükleme

Türkiye'deki paylaşımlı hosting paketlerinin büyük bölümü cPanel ile gelir ve cPanel'in içinde hazır bir yedekleme aracı vardır. Yani yedek almak için ek bir yazılıma ihtiyacınız yok. Ancak hangi yedeğin neyi kapsadığını, nereye kaydedildiğini ve nasıl geri yüklendiğini bilmezseniz, kötü günde elinizdeki dosyanın işe yaramadığını fark edebilirsiniz.

Bu rehberde cPanel yedek alma işlemini adım adım anlatıyoruz: tam hesap yedeği, kısmi yedekler, JetBackup, geri yükleme ve yedeği otomatik hâle getirme.

cPanel'de hangi yedek türleri var?

cPanel'de Dosyalar → Yedekleme (Backup) ekranında iki tür yedek bulunur:

• Tam hesap yedeği: ana dizindeki tüm dosyalar (site dosyaları ve posta kutuları dahil), MySQL veritabanları, e-posta yönlendiricileri ve filtreleri ile hesabın bazı yapılandırmaları. Tek bir .tar.gz dosyasıdır.
• Kısmi yedekler: yalnızca ana dizin, yalnızca belirli bir MySQL veritabanı ya da yalnızca e-posta yönlendiricileri ve filtreleri. Daha küçüktür ve tek başına geri yüklenebilir.

Aynı ekranda bir de Yedekleme Sihirbazı (Backup Wizard) bulunur; aynı işlemleri adım adım yönlendirerek yaptırır.

Adım adım cPanel tam yedek alma

1. cPanel'e giriş yapın ve Dosyalar bölümünden Yedekleme'ye tıklayın.
2. Tam Hesap Yedeğini İndir (Download a Full Account Backup) düğmesine basın.
3. Yedekleme Hedefi olarak Ana Dizin'i seçin. Uzak FTP sunucusu ya da SCP seçenekleri de vardır; bunlar yedeği doğrudan başka bir sunucuya gönderir.
4. İşlem bitince bildirim almak için bir e-posta adresi girip Yedek Oluştur'a basın.
5. Hazırlanan dosya ana dizininize backup-AY.GÜN.YIL_SAAT_kullanıcıadı.tar.gz biçiminde bir adla kaydedilir. Aynı ekrandan ya da Dosya Yöneticisi'nden bilgisayarınıza indirin.
6. İndirdikten sonra sunucudaki kopyayı silin. Tam yedek hesabınızın disk kotasından yer kaplar; ayrıca aynı sunucuda durduğu için tek başına bir güvence sağlamaz.

Kısmi yedek: yalnızca dosyalar ya da yalnızca veritabanı

Her seferinde tam yedek almak gerekmez. Örneğin bir eklenti güncellemesinden önce yalnızca veritabanının kopyası yeterli olabilir.

• Ana dizin yedeği: Yedekleme ekranında Ana Dizin Yedeğini İndir bağlantısı tüm dosyalarınızı tek bir arşiv olarak indirir.
• MySQL veritabanı yedeği: aynı ekranda her veritabanı ayrı listelenir; adına tıkladığınızda .sql.gz olarak iner. Alternatif olarak phpMyAdmin → Dışa Aktar ile de .sql dosyası alabilirsiniz.
• E-posta yönlendiricileri ve filtreleri: yalnızca kural tanımlarını içerir, maillerin kendisini değil. Mailleri yedeklemek için ana dizin yedeği ya da mail yedekleme rehberimizdeki yöntemler gerekir.

JetBackup ile geri dönüş

Türkiye'deki birçok hosting firması cPanel'e JetBackup ekler. JetBackup hosting firmasının aldığı sunucu yedeklerini size gösterir: dosyaları, veritabanlarını, posta kutularını ya da hesabın tamamını belirli bir günün hâline döndürebilirsiniz. Kullanışlıdır, ama iki şeyi unutmayın: saklama süresini (çoğu pakette birkaç gün ile birkaç hafta) hosting firması belirler ve yedekler genellikle firmanın kendi altyapısında durur. Hesabınız askıya alınırsa ya da firma ile yollarınız ayrılırsa bu yedeklere erişiminiz de biter.

cPanel yedeği nasıl geri yüklenir?

• Kısmi yedekler: Yedekleme ekranının Geri Yükle bölümünden ana dizin, veritabanı ya da e-posta yönlendirici yedeğini seçip yükleyerek geri dönebilirsiniz. Veritabanını phpMyAdmin'in İçe Aktar sekmesinden de yükleyebilirsiniz.
• Tam hesap yedeği: cPanel arayüzünden geri yüklenemez. Bu dosyayı hosting firmanız WHM üzerinden geri yükler; destek talebi açıp dosyayı iletmeniz gerekir. Kendi sunucunuzu yönetiyorsanız WHM'deki geri yükleme araçlarını kullanırsınız.

Bu fark kötü günde önemlidir: gece yarısı siteniz çöktüğünde tam yedeği kendiniz yükleyemeyebilirsiniz. Bu yüzden tam yedeğin yanında güncel bir ana dizin ve veritabanı yedeği de bulundurmak iyi bir uygulamadır.

cPanel yedeğini otomatik hâle getirmek

cPanel'in kullanıcı arayüzünde yedekleri zamanlayan bir ayar yoktur; hosting firmasının sunucu yedekleri dışında yedek almak sizin elinizdedir. Kabuk ve cron erişiminiz varsa cPanel'in UAPI komutuyla tam yedeği zamanlanmış bir göreve bağlayabilirsiniz (örneğin uapi Backup fullbackup_to_homedir). Ancak bu yöntem de yedeği yine aynı sunucuya yazar, disk kotasını doldurur ve eski yedekleri silmeyi size bırakır.

cPanel yedeğinin sınırları

1. Aynı yerde durur. Ana dizine yazılan yedek, sunucu kaybolduğunda siteyle birlikte gider.
2. Elle alınır. Yoğun bir haftada unutulur ve geriye dönük alınamaz.
3. Kotayı doldurur. Hesapta biriken tam yedekler bir noktada sitenin yazamamasına yol açar.
4. Şifrelenmez. Hesaba erişen herkes yedeğin içindeki her şeye erişir.
5. Test edilmez. Arşivin açılıp açılmadığını kimse kontrol etmez; kötü günde öğrenirsiniz.

Bağımsız ve otomatik alternatif

Yedekalma, cPanel'e eklenti kurmadan ve panel parolası istemeden cPanel sunucularda çalışır. Panelden domaininize özel üretilen modülü Dosya Yöneticisi ile public_html içine yükleyip doğruladığınızda; site dosyalarınız, MySQL veritabanlarınız ve IMAP posta kutularınız seçtiğiniz sıklıkla otomatik yedeklenir ve dış bir hedefe (Google Drive, S3 ya da ayrı bir sunucu) gönderilir. Her yedek otomatik doğrulanır ve isteğe bağlı olarak AES-256 ile şifrelenebilir.

Kapsamı da açıkça söyleyelim: Yedekalma cPanel hesabının kendi yapılandırmasını (DNS bölge kayıtları, posta hesabı tanımları, cron listesi, SSL sertifikaları) yedeklemez. Bu yüzden ikisi birbirini tamamlar: ara sıra alınan bir cPanel tam yedeği hesap yapılandırması için, otomatik ve bağımsız yedek ise verinizin kendisi için. Ayrıntılar cPanel yedek alma sayfamızda.

Konuyla ilgili sayfalar: cPanel yedek alma · WordPress yedek alma: 4 yöntem · mail yedekleme nasıl yapılır?

Sık Sorulan Sorular